Mugetan Geldirik

Goizetan iratzargailuaren txirrina ez dugu lagun, jakin arren guk bezperan ipinitako bitartekari hutsa dela. Bere soinuari, ametsetan murgilduak garela antzematen diogu, urruneko bapora batzutan edo goizeko kotxe-gidariok laneratzerakoan sortzen dugun kontzertu zaratatsua,bestetan.

Begi bat estalita oraindik, bestea erruki bila, egunerokora ku-kua egitera ausartzen gara. Une horretan, hain maitatuak ditugun amets goxoetatik irtetzerakoan soinu haren erreklamura, hartu behar izaten dugu eguneko lehen erabakia: “arre edo iso”.

Une hori magikoa da erabat. Agian erabakia bera hartu beharrak egiten dio gerizpa bere balioa gurmatzen diolarik, uneari berari.

Egunean zehar une magikoak edukitzen ditugu, hainbat. Berauetan dago bizirik, taupadaka biziaren jarioa. Matematikalariek “inflexioa puntua” deitzen diote eta informatikalariek berriz, “artxiboen birkonfiguraketa”.

Ulergarriago egin dadin, ziento bat adibide jar ditzakegu eta guztiak eguneroko gauza txikietan ikus ditzakegunak.

Hor dugu kortxoaren kasua. Uretan ipiniz gero, konturatuko gara erdiguneko munduan bizi dela: lehorrean naiz uretan, arrantzaleak bezala, baporak eurak bezala. "Ez han ez hemen" bizi da kortxoa; gu geu ametsetatik egun argira bueltatzerako unean bezala.

Haur baten jaiotza, lagun baten agurra, berri baten ezustekoa, azkenengo “fletxasoa”, eta abar. Hauek guztiak izan daitezke, ikusmira egokiaz begituz gero, azaldu nahi dudan fenomenoaren isla.

Mugarri diren momentu horietan egiazkoa den zerbait gertatzen da. Erreferentziak zapuztu egiten zaizkigu eta biluzik sentitzen gara, babes gabe, zerbaiti golpe beharrean, gure barne-azala azpikoz-gainera eta eskutuan daramagun arima ageri.

Une hauetara heltzerakoan ez dugu biderik asmatzen. Akaso, ahal denik, bertan egotea izan daiteke bide egokia, zerbait berria ager baitaiteke.. Sentimentuak garbiago usaintzen dira eta biziaren erdia gertuago nabaritzen zaigu, eta baita bere barne-mugimentua ere.

Mugalari konbentzitua naiz, mugan ez dagoelako “nirea eta zurea", nork bere urratsen jabe delako, nork bera aztarna propioen ikerlari bihurtzen delako, nahi eta nahi ez, eta galduta sentitzen naizelako..., inoiz baino presenteago nagoelarik.

Ralph Franklin Hefferline Biografia

(1910 - 1974).

Hefferlinek Gestalt Terapian ekarpen esanguratsuak egin baditu ere, bere izena ez da oso entzuna gaur egungo Gestalt Terapeuten artean. Gestalt Terapia liburuko lehen zatia esaterako, berak idatzi zuen; Perlsek, ordea, ez zuen bere autobiografian harekiko inongo aipurik egin, ez eta Gestalt Terapia Verbatim liburuan, Hefferlinek konduktismoa erasotzen duenean ere.

Ralph Hefferline 1910eko otsailaren 15ean jaio zen, Muncien, Indiana estatuan. Evansvillen (Indiana) hasi eta Okmulgeen (Oklahoma) amaitu zituen derrigorrezko ikasketak 1927an. Honen ostean, hainbat opera ekoizpenetan ibili zen eta Daily Oklahoman eta Oklahoma News aldizkarietan kazetari gisa jardun zen. 1930ean, New Yorkera joan eta hurrengo urtean, Columbia Unibertsitatean izena eman bazuen ere, lanerako premia handiagoa zuen; ondorioz, ikasketak eten behar izan zituen, detektibe istorioak idazten hasi zen, idazkari moduan ibili zen eta eszenografia munduan ere lanean aritu zen. 1941an, Psikologian lizentziatzea lortu zuen Columbiako Unibertsitatean.

Ikasten zebilen garai haietan, Fred Kellerrengandik klaseak jaso zituen; Honek lana eskaini zion lizentziatura amaitu bezain pronto, Psikologiako Departamentuan lan egin zezan. Hartara, errefortzu teoriarekiko zuen jakinminari bide eman ahal izango zion. Bere nahia une hartan bete ez arren, 1941ean graduondokoa lortzeari ekin zion. Sasoi hartan, Kellerrekin psikologiaren historia ikasi eta Henry E. Garretekin estatistika klaserako laguntzaile izateko parada izan zuen. Azken hau, 1942an, Hefferlineren Master Tesirako zuzendari izan zen eta hurrengo urtean biek sorturiko artikulu bat plazaratu zuten, “Koloreak giza ongizatean eragina du” izenekoa.

1947an doktoradutza lortu zuen. Kellerren iritziz, Hefferline ‘xehetasunaren deabrua’ zen, izan ere, proiektu ezberdinetan bete betean murgildu bai, baina bere emaitzak hutsaren hurrenak suertatzen ziren . Buruhauste askoren ostean, tesia idazten amaitu zuen: arratoiekin egindako esperimentu batzuei buruzko idatzia hain zuzen ere. Esan liteke, esperimentu hauek Hefferlinen pazientzia eta sakontasunaren isla direla.

Columbia unibertsitatean irakasle izan zen eta nahiko ibilbide tradizionala jarraitu zuen: instruktorea 1944an, irakasle laguntzailea 1948an, irakasle elkartua 1960an eta irakasle titulatua 1967an. Azken hamarkada hartan ere, Psikologia saileko buru izan zen.

1950. hamarkadan Fed Keller eta William Schoenfeldek Skinnerren konduktismoan oinarritutako formazio programa bat ezarri zuten. Hefferline programa honetan jardun zen hamar urtez buru belarri. Formakuntza honekin batera, ikuspegi berri batek piztu zion interesa: jokaera kontrolatzen duten beste jokaeren inguruko afera. Ikuspegi berri hau izan zen Gestalt Terapia liburuan islatu zuena: egoera zehatzetan egitura muskularrak izan dezakeen garrantzia.

Hefferline, Perlsen paziente bihurtu zen 1946 inguruan, bestetik, handik bi urtera, Perlsek sorturiko formakuntza talde txiki batean sartu zen New Yorken.

Columbiako irakasleen egutegian, 1973ko martxoaren 29an, hau idatzi zuen Hefferlinek:

“Fritz Perlsekin bilera.

Liburu berdinak irakurri ditugu eta ikusmira handia sortzen digu alderdi somatikoak. Perlsentzat, neurosia, beharrezkoa ez den ihes egiteko joera da.”

Aurrez esan bezala, Hefferline Gestalt Terapia liburuan eta bereziki Gestalt Terapia munduan eragin handiko pertsona izan da. Gestalt Terapia liburuan pasarte bat idatzi zuen, zeina muskulu-tentsio kronikoak modu objetiboan alboratzeko saiakeratzat ulertu daitekeen. Dena dela, Hefferline izatez konduktista zen, bai Gestalt Terapia ezagutu aurretik eta ostean ere. Halaber, ez zuen Gestaltarekin zerikusirik zuen ezer gehiago argitaratu .

Karen Horney Biografia

Karen Horney

(1885- 1952)

1885eko irailak 16an jaio zen, Hamburgotik gertu, Alemanian. Bere gurasoak Clotilde eta Berndt Wachels Danielson ziren. Aita, Berndt, ontzi kapitaina (Di Caprio, 1997), gizon erlijiotsua eta autoritarioa zen eta ama, Sonni, ezaguna, hiritarragoa eta Berndten bigarren emaztea. Karenek anaia zaharrago bat zuen, aita bezala Berndt izenekoa, aitaren aldetik zituen anaiordeei bezala, bihotzez maitatu izan zuena.

Bere haurtzaroan zehar, Horney-k uste zuen bere aitak nahiago zuela bere anaia zaharra Berndt. Ez zen horrela ordea, garaiko ontzi kapitainek ez bezala, aitak opari ugari ekartzen baitzizkion eta gainera hiru bidai luzetara berarekin eraman zuen. Hala ere, aitaren maitasunik gabe sentitu izan zenez, amari atxikitu zitzaion modu berezi batean.

Bederatzi urte zituenean bere bizi estiloa aldatu zuen, antsiati eta bihurri bihurtuz. Ezin izan zenez polita sentitu, azeri bilakatzea erabaki zuela aipatu zuen (Boeree,1997), bera neska polita izan arren. Garai honetan bere anaiarekin maitemindu zen eta anaia, horretaz konturatzean, neskatoarengandik aldendu zen. Gertakizun honek depresio handi batean murgildu zuen Karen, bizitza guztian zehar mantenduko zen arazo bilakatu zelarik.

Helduaro haseran estresaldi urte batzuk igaro zituen. 1904ean bere ama bere aitarengandik banandu zen eta Karen-en eta Berndt-en zaintzaren ardurapean utzi zuen. 1906ean medikuntza eskolan hasi zen, bere aitaren nahien eta garaiko gizarte politikaren iritzien aurka. Bitartean, Karen-ek Oscar Horney, zuzenbide ikasle zena ezagutu zuen eta 1909an ezkondu egin ziren. Hurrengo urtean, 1910ean, Karenek Brigitte izeneko haurra izan zuen, eduki zituen hiru alabetatik lehena. Karen, bere aitaren berdina zen gizon batekin ezkondu zen; Freudek aurresan ahalko zuen bezala. Oscar, Karenen aita kapitaina bezala, agintaria eta estriktoa zen bere alabekin. Karenek ez zuen horretan eskuhartu, nahiz eta ez egon ados horrekin. 1911an bere ama, Sonni, hil zen. Beraz, kolpe indartsu hauen ondorioz, psikoanalisian murgildu zen (Boeree,1997).

Karen eta bere alabak Oscarren etxetik beste etxe batera aldatu ziren 1926an eta lau urte geroago EEBB-etara joan ziren, Brooklyn-era hain zuzen ere. Garai horretan Brooklyn munduko hiriburu intelektualena kontsideratuta zegoen, Alemaniako judu errefuxatuen eraginagatik. Bertan Erich Fromm eta Harry Stack Sullyvan intelektualen lagun egin zen, azken honekin erromantze bat izan zuelarik. Bertan, edukitako psikoterapeuta experientzietan oinarrituta, neurosiari buruzko bere teoriak garatu zituen. 1932an Chicago-ko Institutu Psikoanalitikoko zuzendari izendatua izan zen. 1934an Nueva York-eko Institutu Psikoanalitikoaren parte izatera heldu zen. Bere lehen lan garrantzitsuenetarikoa “Gure garaiko nortasun neurotikoa” 1937an argitaratua izan zen (Boeree,1997).

1922 eta 1935 urte artean K. Horney-k hamalau lan idatzi zituen. Lan hauetan Freuden tendentzia antifeministaren aurka agertzen zen eta diferentzia sexualetan eta psikologia femeninoan determinante sozialak gainjartzen zituen biologikoen aurrean (Hothersall,1997). Arrazoi honengatik Horney-k 1941ean Psikoanalisiaren Aurrerakuntzarako Asoziazioa sustatu zuen eta 1942. urtetik aurrera Nueva York-eko Unibertsitatean irakasle izan zen. 1945ean “Gure barneko Gatazkak” idatzi zuen eta 1950ean “Giza Garapena eta Neurosia” (Heartfield, 2000).

Karenek bere heriotzaren egunerarte, 1952ko abenduak 4a, praktikatu, irakatsi eta idatzi zuen (Kannel, 2000). “Psikologia Femeninoa”, bere azken liburua, 1967an argitaratu zen, bere heriotza eta 15 urte geroago. (DiCaprio, 1997).

Victor Frankl Biografia

Victor Emil Frankl

(1905- 1997)

Vienan jaio zen, 1905eko martxoak 26an. Unibertsitateko ikasle zenean eta gizarte gaztedi organizazioetan murgildua zegoenean Frankl psikologia arloaz interesatzen hasi zen.

1930ean medikuntzako doktoratua atera zuen eta suizidio intentuak zituzten emakumeen tratamendurako dedikatutako sala bat asignatu zioten. Naziak boterera iritsi zirenean, 1938an, Frankl Rothchild Hospitaleko, garaiko hospitale judu bakarra, Neurologia departamentuko buru zen.

Baina 1942an, bera eta bere gurasoak, Pragatik gertu zegoen kontzentrazio kanpo batera deportatuak izan ziren, “Theresienstadt-era” hain zuzen ere.

Frankl lau kontzentrazio kanpotan egon zen, Auschwitz-ekoan ere, 1942 eta 1945 urteen artean eta Holokaustoa gainditu zuen, bere guraso eta familiarrek ez bezala, kanpo hauetan heriotza aurkitu baitzuten.

Jasandako min eta oinazeen ondorioz, Frakl-ek psikoterapiarako gerturapen iraultzaile bat garatu zuen.

1945ean Vienara bueltatu zen eta berehala “Viena Policlinic Hospital-eko” Neurologia Departamentuko buru egin zuten, 25 urtetan posizio hori mantenduz. Neurologiako eta psikiatriako irakasle ere izan zen.

Analisis existentzialari eta logoterapiari (psikoterapia) buruzko bere 32 liburuak, 26 hizkuntzatara itzuliak izan dira eta 29 doktoratu lortu zituen munduko unibertsitate ezberdinetan.

1961etik aurrera EEBBetako Harvard, Stanford, Dallas, Pittsburg eta San Diegoko unibertsitateetan irakasle izan zen.

“Ameriketako Psikiatria Elkartearen” Oscar Pfister saria irabazi zuen eta europako herrialde ezberdinetako ohoreak ere jaso zituen.

85 urte bete bitartean Vienako Unibertsitatean irakatsi zuen.

Victor E. Frankl 1997ko irailak 3an hil zen, bihotzak huts egin zionean, bere emazte Eleonore eta alaba Gabriele Frankl-Vesely utziz.

Iragarkietako Irudikapenak

Fritz Perls Biografia

FRIEDRICH SALOMON PERLS

(1893-1970)

Terapia Gestalt-en fundatzailea

1893ko ekainaren 8an jaio zen, Berlin inguruko ghetto judutar batean. Hirugarren eta azken semea izan zen, bi nesken ondoren, Else eta Grete. Bere aita, Nattan, ardo banatzailea zen, merkatalgoaren bidailari eta mazoi, denbora asko pasatzen zuen etxetik kanpo eta betidanik izan zuen erlazio txarra bere seme bakarrarekin. Bere ama, Amalia, judutar praktikari, burgesia txiki batetik zetorren. Bere semearengan eragin handia izan zuen, opera eta antzerkiari zion pasioa transmitituz, bere gurasoen erlazioari dagokionez, Fritz-ek bere autobiografian, zera idatziko du: “ nire gurasoak judutarrak ziren “asimilatuak” bereziki nire aita. Honek esan nahi du, alde batetik bere iraganaz lotsatzen zela eta bestetik, tradiziozko ohitura batzuk mantentzen zituela; Jai egunetan tenplura joaten zen, bada-ezpada jainkoa nonbaiten ote zegoen edo. Nik, jasan nezakeen hipokresi hau eta gutxira ateo egin nintzen... nire aitak, ama gorrotatzen zuen eta beste emakumeak maitatzen zituen, irakasle mazoi-era jolastuz. Jendearen aurrean biak adiskidetsu bezala agertzen ziren”.

Oso ikasle ona izan zen baina lan gutxi egiten zuen eskolan. 13 urte zituela bota egin zuten bere jokabide ezegokiarengatik. Orduan bere aitak denda batean lan egitera behartu zuen ikasle bezala. Beraien arteko erlazioak okertzen joan ziren. Bere aita hil zenean, ez zen joan hiletara.

Berriro ikasten hasi zen baina eskola liberal batean, Askanische Gymnasium izenekoan, humanista zen ikaslego batekin; bertan hasi zen antzerki munduarekin harreman zuzenago bat izaten, gerora handituz joan zelarik. Nerabezaroan izan zuen elkar aurkitze garrantzitsuenetako bat, Max Reinhardt zuzendariarekin izan zen, Deutsches Theater-eko zuzendaria, berarengandik jaso zituen klaseak.

Medikuntzako ikasketak hasi zituen eta 14ko gerra deklaratu zenean, bihotzeko gaixotasun bat zela eta, soldaduzkatik aske gelditu zen. Hala eta guztiz ere, 1915ean hogeitazortzi urterekin, Gurutze Gorrian parte hartu zuen bere gogoz Belgikako frentearen alde. Urtebete beranduago, frente berdineko talde batean aritu zen mediku lanetan. Gerra, bere bizitzan izandako esperientziarik txarrenetako baten moduan deskribatu zuen. “Bizitza Hilotz hobien agonia da: Bizitzeko beldur, hiltzeko beldur. “La vida en la agonia de los fosos: horror de vivir, horror de morir”. Beranduago bere lagunik hoberena hil zen, Ferdinand Knopf.

1920ean Berlineko Frederick Wilheim unibertsitatearen bidez Medikuntzako doktore tituloa jaso zuen. Neuropsikiatrak, ezker politikarekin eta artista bohemioekin izan zuen harreman estua. Friedlandre filosofoak eragin handia izan zuen berarengan, “Filosofia niretzako hitz magikoa zen, bakoitzak ulertu beharrekoa, bere burua eta mundua ulertu ahal izateko, nahasmenerako antidotoa”.

1923tik aurrera bere bidaia hasi zuen. Perls, beste gauza guztien gainetik bidaiari bat izan zen. Estatu Batuetara bidaiatu zuen lehen aldiz bere ezagutza eta lanbidea zabaltzeko asmotan, baina herrialdearekin izan zuen desengainua zela medio azkar itzuli zen. 

1925ean, hogeita hamabi urterekin oraindik bere amaren etxean bizi zen. Aldi neketsua eta ez ziurra izan zen berarentzat. Lucy ezagutu zuen, bere lehenengo erlazio garrantzitsua. Hurrengo urtean Karen Horneirekin hasi zuen bere lehenengo analisia, eta honekin erlazio estu bat izan zuen bizi guztian zehar. Psikoanalisiarekin liluratuta, analista bilakatzea pentsatu zuen.

Frankfurtera joan zen 1927an, bertan Kurt Goldsteinen laguntzaile bezala lan egin zuen urte betez; mediku gestaltista zen eta pertzepzio arazoak zituztenen garun lesioak ikertzen zituen zehazki. Bertan bere emaztea (Lore Posner, ‘Laura’), izango zena ezagutu zuen, berau ere kolaboratzaile lanetan, bertan eraiki zen beraien harteko erlazio profesional eta sentimentala. Beste psikoanalista batekin jarraitu zituen bere analisiak, Clara Happel-ekin hain zuzen, eta Vienan jarri zen bizitzen bere lehenengo gaixoei kasu egiteko, Helen Deutsch eta Hirsmanen gainbegirapean.

Berlinetik bueltan, 1928an, bere analisiarekin jarraituz psikoanalista bezala finkatu zen Eugen Harnikerekin, hau psikoanalista hungaro ortodoxoa zen. Hurrengo urtean, Abuztuak 23an, Laurarekin ezkondu zen, berak 36 urte zituela eta Laurak 24. K. Horneiren kontseiluari jarraituz, bere laugarren analisia hasi zuen, Wilhellm Reichrekin, begirune handia izan zion eta denboran zehar adiskide izan ziren. 30. hamarkada hasieran Hittler gorenera igo zen. Fritzen ideiak zirela eta, fila anti-faszistetan militantzia egitera behartu zuten eta ondoren ihes egitera.

Urtebetera bere alaba jaio zen, Renate. Otto Flenichel-en ikuskapenean jarraitu zuen lanean.

1933an naziek atxilotu ez zezaten, muga zeharkatu zuen Herbeheretara, bere familia Lauraren gurasoen etxean utziz denbora batez, Alemaniako hegoaldean. Amsterdamen elkartu ondoren, denboraldi ekonomiko txar bat pasatu zuten. Bertan, Karl Landanner-ekin batera lan egiten zuen, hau, beste errefuxatu bat zen eta honela mintzo zen beretaz “... gizon goxoa eta sistema freudianoa errazago ulertarazteko ahal zuen guztia egin zuena...”. Ernest Jones-engandik, garai hartan jarraituak izan ziren psikoanalista judutarren alde egin zuena bezala gogoratzen zuen. Jones-ek Hego Afrikara joateko gomendatu zion 1934-ean, gainera psikiatra bezala lanpostu bat lortu zion Johanesburgon eta bere autobiografian dioenaren arabera, ongi etorri ona izan zuten. Laurarekin eta biek Hego Afrikako Psikoanalisi Institutua eraiki zuten. Honekin batera hobekuntza ekonomikoa izan zuen eta profesionalki ezagutua izatea lortu zuen, gerraren iskanbiletatik hurrun.

1935ean bere bere bigarrengo semea jaio zen Steve.

Ezinbesteko urtea izan zen 1936-koa, esusteko handia hartu bait zuen psikoanalisiaren aldetik baino momentuko psikoanalisten partetik. Txekoslobakiara joan zen Psikoabnalisiaren Nazioharteko kongresu batetara, Marienbad-en. Lan bat eraman zuen “aho errezistentzia”-ri buruzkoa eta ez zen oso ongi onartua izan. Freud-ekin hizketaldi labur bat izan zuen eta berataz zuen irudia kontutan harturik, pertsona hotza eta distantea iruditu zitzaion. Nahigabetuta itzuli zen.

1942an bere lehenengo lana argitaratu zuen. “Ego, Hambre y Agresion” Durban-en, naiz eta Laurak aktiboki parte hartu ez zen koautora bezala ere azaldu.

Bigarren Gerrate Mundiala hasi zenean, mediku bezala hasi zen armadan lanean. Ejertzituaren psikiatra izango da lau urtez. Honek, Laura eta bere seme-alaben arteko banaketa ekarri zuen.

Berrogehitamahiru urterekin, zeraman bizi burgesas nazkatua, 1946an dena utzi eta Estatu Batuetara joan zen. Karen Jorneik laguntzen dio Nueva York-en instalatzen. Erich Fromn eta Clara Thompson-ek, Willian Allanson White Institutuan sartu zuten.

Ipar Ameriketako psikoanalistek ez zuten ongi honartu. Inguru kontrakulturalwetan ibiltzen zen eta bertan Paul Goodman, Merce Cunninhan, John Cage eta Living Theatre-ko fundatzaileak Julian Beck eta Judith Malina ezagutu zituen. Urte bat beranduago Laura eta bere seme-alabak berarekin bizitzera joan ziren.

1950.urtean, “Zaspiko taldea” bezala ezagutzen den taldea osatu zen: Fritz Perls, Laura Perls, Paul Goodman, Paul Weisz, Elliot Shapiro, Silvester Eastman eta Isadore From. Geroago, Ralph Hefferline eta Jim Simkin batu zirelarik.

1951-ean “Gestalt Theraphy” ( Gestlt Terapia) argitaratu zen, Paul Goodmanek idatzia ( 2.zatia) eta Heifferlinek (1.zatia).

Urte bat beranduago Perls familiak “Gestalt Institute Of New York” fundatu zuten eta hurrengo untean beste bat Cleveneland-en. Fritz-ek Laura eta bere kolaboratzaileei pasa zien errespontsabilitatea eta bitartean ingiruko herri guztietan zehar bidaiatu zuen taldeak eta Gestalt Terapiaren erakusketak eginez. Fritz-ek Laura eta bere kolaboratzaileekin desakordioak izaten hasi zen Gestalt terapiaren ortodoxia zela eta. Cleveland-en gestaltisten bigarren generazioa sortu zen: Joseph Zinker, Erving eta Mirian Polster...

1956anLaura utzi zuen (inoiz legalki) eta Miamira erretiratu zen. Hirurogehitahiru urte ditu eta bihotzeko arazoak ditu. Urtebete beranduago Marty From ezagutu zuen, bere bizitzako hirugarren emakumerik garrantzitsuena, erlazio hau dela eta animatu egingo da. Bi urte iraungo ditu bidai hartean gestalta zabaltzeko asmotan.

1958An Marty-rengandik banadu eta Californiara joan zen. Van Dusen-ekin , San Franciskon eta Jim Simkin-ekin Los Angelesen, kolaboratu zuen.

1962An urtebeten mundu osoan zehar bidaiatuz ibili zen. Israel-en egon zen (Ein Hod, artista komuna baten) eta Japonian (bi hilabetez zen-a irakatsi zioten Daitokuji Monastegian, Kioton). Israel-en izandako egonaldian, aldaketa handia suposatu zion bere bere buruarekin frogatu zuen LSD-aren efektuei buruzko lan sistematikoa zela eta.

1964Ean Esalen-en instalatu zen. Hilabete batzuk lehenaho Michael Murphy, finkabainuetxeko heredatzailea eta Dick Price biak Alan Watts-en jarraitzaileak ezagutzen ditu eta “Centro de Desarroyo del Ptencial Humano” proiektua sortzea nahi zutelarik. Naiz eta bere lehenengo bixitaldian ez zitzaion lekua gustatu, bertako rresidentea izatea eta Gestalt Terapiaren erakusketak egitea onartzen du.

1965.urtean Fritz-ek hirurogehitahamabiurte ditu eta osasunez oso gaizkin aurkitzen da. Ida Rolf-ek lagunduko dio hobetzenh, bere ariketen bitartez. Bere lanak ezagunak egiten dira. 1966An bere etxea eraikitzen du “La casa de la media luna”.

1968An bere jeloskortasuna, Esalen.-eko kideen ospea zela eta /(Wshutz, Virginia Satir...) Nixoneko politikarekin batera Esalen ustea “gomendatzen” diote eta Kanadara joatea. 1969An “Gestalt Teraphy Verbatin” argitaratzen da eta geroago bere autobiografia “Dentro y fuera del tarro de la basura”. Esalen-en, Gestalt Terapia bere lau jarraitzaileen eskuetan usten du: Dick Price, Claudio Naranjo, Bob Hall eta Jack Dowming.

1969An Lago Cowichan-en (Isla de Vancouver), Gestalt Institutua sortzen du. “Kibbutz gestaltikoa” deitzen dio eta Esalen-etik hogehitamar bat jarraitzaile etorriko zaizkio (Teddy Lyon, Barry Stevens, Janet Lederman batzuen artean). Abenduan europara bidaitzen du oso gaixorik.

Hurrengo urtean otsailean Ameriketara bueltatzen da osasunez oso gaiski. Txikagoko, Weiss Memorial Hospitalean Ingresatzen du. Laura bisitan joaten zaio. Operatua izan ondoren, martxoaren 14ean hiltzen ad bihotzekoak jota. Autopziak dio, pankreaseko minbizia zuela.

Garaiko hippiak beraitako guru bat bezala agurtzen dute.

Gestalt Zahar eta Berria. Claudio Naranjoren esaldiak.

1.- Oraina bizitzea, hau da, kezkatu zaitez gehiago orainaz, iraganaz edo etorkizunaz baino. 

2.- Hemen bizi, hau da, erlazionatu zaitez gehiago badagoenarekin, ez dagoenarekin baino. 

3.- Utzi irudikatzeaz: Erreala dena experimentatu. 

4.- Beharrezko ez diren pentsamenduak baztertu: Eseri eta behatu. 

5.- Espresatu ezazu, manipulatu, azaldu, azalpena eman edo juzgatu ordez. 

6.- Ez ezazu murriztu ohartzea. Desatseginera eta minera entregatu zaitez plazerrera bezala. 

7.- Ez ezazu behar izanik edo beharko nukeenik onartu, zurea dena izan ezik; Ez gurtu inongo irudi zehazturik. 

8.- Arduratu zaitez osoki zure ekintza, sentimendu eta pentsamenduez. 

9.- Onartu zaitez zaren bezala. 

"Gestalt zahar eta berria"

Claudio Naranjo

Orain

Hemengo orain hau da existitzen den une bakarra. 

Atzo izan da dagoeneko. Bihar oraindik ez da.

Hemen eta Orain erabaki dezaket, ibili, hitz egin, ixildu...

Hemen eta orain gonbidatzen zaitut zure erantzunak bilatzera. 

Oraindik hasi ez bazara, hau da unerik hoberena. 

Desberdintasuna, erantzuna eta bidea bakoitzaren barnean dago. 

Gure burua deskubritu, ezagutu, jakin Zein naiz benetan?

Paul Goodman Biografia

PAUL GOODMAN

(1911-1972)

Gestalt Terapiaren Fundatzaileetako bat

Gestalt Terapia XX.mendearen erdialdean jaio zen. Sortzaileen artean, Paul Goodman izan zen Terapia Gestaltikoaren Teoria formulatzearen erantzule, hitzetan bihurtuz. Garai hartan, Goodman ez zen oraindik terapeuta, baizik eta idazle, Freud-en arabera psikoanalistarik hoberenak sortzen zituen espeziea. Hau dela eta, "Gestalt Terapia" idazteko pertsonarik egokiena bihurtu zen. Hala ere, oso zaila da Goodman-en izena ezagutzen dutenek, terapeuta edo idazle bezala ezagutzea, bai ordea kritika sozialean murgildua zegoen bat bezala. Gustora ez zeuden gazteen defentsan "Growing Up Apsurd"-en jardun zuen, generazioen borroka piztu zuelarik 60.hamarkada aldean eta "Sistema Antolatuari" egindako kritika erabilia izan zen politikari ezkertiarren aldetik defentsa moduan.Kontrakulturako ikurretako bat

Paul Goodman 1911ean jaio zen. Manhattan-en hezitako haur txiro eta judutarra izan zen. Aita antikuarioa zen eta lehenengo hiru semeak pobrezian hazi izandu ziren. Paul jaio zen unean, aitak Buenos Aires-era aldegin zuen emakume batekin eta ama altzari baliotsu gutxi batzuekin utzi zuen, honek eragin zuelarik semeak pobrezian haztearen gazitasuna. Paul-en ama lanean hasi zen eta hiru ahizpak txandakatzen ziren anaiak zaintzeko.

Paul Goodmanentzat aitarik gabe hazteak, bere biziko formakuntza izan zen.

Paul eskolara joaten hasi zenean, seme bakar moduan zuen bere burua, bere anaietako bat hil izanak eta besteek zazpi eta hamar urte bitarteko aldea izanak sortua. 

Zazpi urte zituela, bere ahizpak bere lehen poemak gordetzen hasi zen. Ikasketetan beti notarik hoberenak atera izan zituen. Dohako heziketarik onena jaso zuen, lehen oinarrizko eskolatik goi mailako eskola normalera, Manhattan-eko ahur eskola publikora, Townsend Harris Hall eta azkenik City College-ra Nueva Yorken.

Unibertsitatean graduatu ondoren, Goodman bizitzarekin eta jakinduriarekin maitemindurik zegoen.

Lan txiki batzuen ondoren, Goodmanek, filosofia eta heziketaren bidetik jo zuen, gerora bere ideia hauek praktika psikoterapeutikoan agertuko dira. 1936an, Goodmanen bideak aldaketa bat eman zuen Richard McKeon-en eskaintza bat zela eta, azken honek Kolumbia utzi zuen Chikagoko Unibertsitatean dekano izateko lan aukera izan zuenean, eta berak Goodman gonbidatu zuen berarekin lan egin zezan. Hemen bere lehenengo emaztearekin maitemindu zen, hiru urte beranduago, Mendebalde erdialdean bere alaba Susan jaio zen. Aldatu egin ziren gauzak ordea 1939-an, kanpusean zuen jarrera zela eta unibertsitatea uztea "gomendatu" zioten, honela Manhattan-era itzultzeko aprobetxatu zuen. Ez zion inoiz utzi poemak, ipuinak, antzerkiko obrak idazteari, informeak azaldu eta testuak idazten zituen bitartean. Horrela, bere tesia egiten hari zen bitartean, "The Empire of City" nobela idazten hasi zen.

1942. urtearen hasieran, denak harriturik gelditu ziren Goodmanek familia berri bat osatu zuenean, ikasle zuen neska gazte bat izan zen emazte, Sally Ducksten, 20 urte inguru zituen, eskolako idazkari bat zen, umezurtz aita aldetik eta ondorioz, internatu katolikoetan hezia. Ez zen bere lehenen emaztea bezain bohemioa, Sally emakume independentea zen, gainera moraltasunaren eta justiziaren zentzu sutsua zuen. 1945eko martxoan, Susan-nekin Manhattan-era bizitzera joan ziren.

Goodmanek 35 urte zituen eta bere bizitzaren momenturik hoberenetako batean aurkitzen zen, sorkuntzaren momenturik gorenean, eta honi, semearen jaiotza gehitu zitzaion. 

Goodmanek psikoterapiaren inguruan zuen interesa nerabezaroan hasi zitzaion, ikasteko zuen gogoarekin bat. Freud irakurri zuen bere jarraitzaleekin batera, Aristoteles, Kant, Koppotkin eta Dewey. Reich, Lowen-en gaixoa izan zen, bere nobelak gero eta psikologikoagoak ziren ("Parens Day", "Don Juan", "The Dead of Spring").

1950.urtearen hasiera aldera Friedrich S. Perls ezagutu zuen, psikiatra alemana, Nueva York-era heldu berria zen, Hegoafrikan urte batzuk bizi izan ondoren, naziengandik hiesi. Perls-ek liburu bat idatzi nahi zuen Hegoafrikatik ekarritako nota batzuek erabiliz, baina jakinik ez zela oso trebea idazten (jada idatzia zuen " Yo, Hambre y Agresion" arrakasta handirik gabe) bere begiak Paul Goodmanen jarri zituen. Perls eta Goodman adoz zeuden zenbait akats zeudela metodo psikoanalitikoanhori zela medio eta diru faltan medio, Perls-en eskakizuna onartu zuen, liburua idatziko zuen. Euren arteko erlazioa oso zaila izan zen, biek baitzuten izaera gogorra eta biei kostatzen zitzaien ideiei men egitea. Laurak Perls, bakea ezartzen saiatzen zen baina ez zen luzarorako izaten. Hala eta guztiz ere, euren arteko emaitzak emankorrak izaten ziren. Goodmanen anarkismoak desberdintzen zuen. Bien arteko kolaboraziotik, liburu bat atera zuten "Terapia Gestalt: Excitacion y Crecimiento de la personalidad Humana", terapia berri baten hasiera zen, Gestalt Terapia.

Liburu hau amaitu ondoren,Goodman eta Perls ez ziren gehiago ikusi. Paul-ek, Laura Perls-ekin kontaktuan jarraitu zuen eta Gestalt Terapia sistematizatzen hasi ziren talde batekin. Formaziorako talde batzuetan parte hartu zuen, urte batzuetan terapia egiten jardun zuelarik, baina azkenean Goodman pedagogira bueltatu zen eta idazten jarraitu zuen. 60. hamarkadan famatua bihurtu zen ikasleen protestetako mugimenduan eta famatua izaten jarraitu zuen hil harte. 

Esan dezakegu, 40 urte zituela, Goodmanek oraindik gaztetzat zuela bere burua; Goizero zerbait idazten zuen, Manhattan-eko kaleetan zehar ibiltzen zen Walt Whitman baten moduan Hudson inguruan paseatuz, tabernetan ibiliz eta eskubaloian jokatuz. 

1972-ko Abuztuak 2an hil zen bihotzekoak jota 71 urte bete berri zituela. 1967an bere semea Mathew hil zen eta gertakizun honek bizi guztirako lur jota utzi zuen.

Laura Perls Biografia

LAURA PERLS
(1905-1990)
Gestalt Terapiaren fundatzailetako bat

Laura Perls-en jatorrizko izena Lore Posner zen, Pforzheim-en (Alemania) jaio zen, psikologia ikasi zuen Frankfurt and Main unibertsitatean eta zientzietan doktoratua jaso zuen. A.Gelb, Kurt Goldstein, Max Wertheimer, Paul Tillich eta Martin Buber filosofoak izan ziren bere irakasleetako batzuk.

Frakfurt-eko institutu Psikologikoan lanean zebilela Fritz Perls ezagutu zuen, hau ere bertan ari zen lanean, biak Golstein-en laguntzaile bezala zebiltzan. Psikoanalista bezala formazioa amaitu ondoren, Frida From-Reichman-kin bere analisi didaktikoa hasi zuen eta geroago Karl Landauer-ekin. Ondoren psikoanalista bezala hasi zen lanean Berlinen zuen kontsultan, Otto Fenichel-ekin gainbegiratua egiten. Baina nazismoa indarrera igo ondoren, 1933an Fritz Perls-ekin ezkondua zegoen iada, Amsterdamera ihesi zuten eta geroago Hegoafrikara.

Hegoafrikan, bai berak eta bai Fritz-ek, psikoanalista lanean diardute eta erlazio ona mantentzen dute Smuts-ekin (garai hartan Hegoafrikako gobernuko lehen ministro zelarik) eta Hegoafrikako zenbait intelektualekin. Mementu honetan hasten dira Gestalt Terapiaren lehenengo pausoak ematen, "Kontzentrazioaren Terapia" izenarekin ezagutzen delarik, psikoanalisiaren kritika bat izango da, honekin batera bere lehenengo liburua argitaratzen da: "Ego, Hunger and Aggression” (1), Fritz-ek bakarrik sinatua baina bien artean pentsatu, teorizatu eta idatzia. Liburuaren lehenengo edizioan, nahiz eta Fritz-ek Lauraren aportazioa komentario soilak bezala kontsideratu, eskuartean zuen teoria antolatzeko ezinbestekoak izan ziren. Zati batzuk Laurak idatziak izan zirela aitortu zuen.

Perls-ek Estatu Batuetara emigratzea pentsatu zuenean, Laura Hegoafrikan geratu zen euren bi seme-alabekin, Renate eta Stephen. Baina 1947an, Laura eta seme-alabak Fritz-engana itzuli ziren, Manhattanen zeuden hainbat psikoterapeuta errefuxatuekin batera lanean hasiz. Berehala, Fritzek zituen gaixorik pobreenak pasatu zizkion.

Laura Perls beti izan zen emakume independentea. Hamazazpi urtez gizon atorrante eta profeta batekin ezkondua egonik, bera bakarrik moldatzen ikasi zuen. Bietako inork ez zuen sufritu denbora luzez bananduak egotean, Laurak bere bizia zuen, eta baita Fritzek ere. " Mundu paraleloetan bizi ginen" - zioen Fritzek, maitasun eta haserraldietan esperientzia gutxi izan zuten. Laurak ez zuen inoiz ukatu.

Fritzek izan zituen "terapia berriaren" zenbait ideia, askotan bere irakasleen aurka azaltzen zen. Lauraren lehenengo aportazioa oinarri kultural eta etxeko lanei buruzkoa izan zen. Ez izan arren medikua, Fritzek baino kultura gehiago zuen. Psikologia eta psikoanalisia ikasteaz gain, Gymansium-ean klasikoak ikasi zituen eta filosofi modernoa (Husserl eta Heidegger). Grekoa eta latina irakurtzen zituen, literaturaz eta musikaz zekien, dantzaria eta ama zen.

Fritz eta Laura ideia berdinetara iritsi ziren bide ezberdinetatik. Fritzek, Reich-ekin egin zuen lanetik etekinak atera zituen, Laurak berriz, mugimenduaren ikuspuntutik eta Dakroze eta Loheland dantza modernoetatik. Fritzek "erresistentzi oralak" delako kontzeptua formulatu zuen, ikuspuntu freudiarrari kritika moduan, bitartean Laurak xurgaketa, hozka egitea eta murtxikaketa ulertu zituen bere seme alabei ditia eman ondoren. Garai hartan, Fritzek eserleku analitikoa erabiltzen zuen, Freudek egiten zuen bezala gaixoaren begibistatik aldenduz. Laurak aurpegiz aurpegi egiten zuen lan eta norbaitek etzanda egotea nahi bazuen lurrean esertzeko zioen.

1951ean "Gestalt Therapy: excitement and growth in the human personality" (2) argitaratu zen, Perls, Goodman eta Ralph Hefferlineren kolaborazioaz. Laurak ere parte hartu zuen bost kolaboratzaile gehiagorekin batera; Honela azaldu zen Gestalt Terapia. Momentu honetan Fritz bidaiatzen hasi zen "erakusketa" modukoak eginez, baina arrazoi pertsonalak zirela eta “Mendebaldeko Kostara” joan zen eta mugimendu hippy-aren gurua bihurtu zen. Laura berriz, Paul Goodman, Isadore Fromm eta beste batzuekin batera, lehenengo Gestalt Institutua izango zena funtzionamenduan jarri eta mantentzen saiatzen zen.

Nueva York-eko Terapia Gestalt Institutua paradisu bilakatu zen, filosofo, psikologo eta 50. hamarkadako ameriketako pentsalarientzat.

Joan den mendeko 80.hamarkada erdialderarte Laurak ekintzak zuzentzen eta institutuko formazioarekin jarraitu zuen. Tamalez, ez zuen inoiz libururik idatzi, artikulu gutxi batzuk bakarrik eta ez zuen elkarrizketarik baimendu.

Azkeneko urteetan Alemaniara aldera bidaiatzen hasi zen eta bertan hil zen 1990. urtean.

Gutxi idatzi zuen eta argitaratutako liburu bakarra Viviendo en los límites da.

Ez zuen bilatzen famatua izatea eta asko gustatzen zitzaion egiten zuena. Berarekin batera, Gestalt Terapiak emakume koherente eta sutsu bat galdu zuen, "konpromisua", "laguntza" eta "eman-jaso" esaeren gain lan egiten zuena.

(1) F. Perls (1975) Yo, Hambre y Agresion. Libros del CTP. Ferrol. Sociedad de Cultura Valle-Inclán.

(2) F. Perls, R. Hefferline y P. Goodman (2002) Gestalt Terapia: excitacion y crecimiento de la personalidad humana. Ferrol. Sociedad de Cultura Valle-Inclán.

L. Perls (1994) Viviendo en los límites. Promolibro. Valencia 

L. Perls (1994) Viviendo en los límites (reedición. (2001) Plaza y Valdes. Mexico.